تعمير لوازم خانگي و سرويس لوازم خانگي
فرایند تبادل گرما بین دو سیال با دماهای متفاوت كه توسط دیواره جامدی از هم جدا شده اند در بسیاری از كاربرد های مهندسی روی می دهد . وسیله ای را كه برای این تبادل به كار می رود مبدل گرمایی میگویند ، و موارد كاربرد آن را در سیستم های گرمایش ساختمان ها ، تهویه مطبوع ، تولید قدرت ، بازیابی گرمای هدر رفته ، و فراوری شیمیایی می توان یافت .ما درفرآیندهای شیمیایی و فیزیکی نیاز به گرم کردن و یا سرد کرئن سیالاتی داریم که مورد استفاده قرار می گیرند. برای تبادل گرمای دو سیال بدون آنکه با هم آمیخته شوند ، نیاز به سطح انتقال حرارت داریم. امروزه در سراسر دنیا کارخانه های فراوانی یافت می شوند که در زمینه ساخت مبدلهای حرارتی فعالیت می کنند . آنها بر اساس نیاز مشتری خود و بر اساس استانداردهای تعیین شده به طراحی و ساخت مبدلهای حرارتی در سایزها و گونه های مختلف مبادرت می ورزند. در زیر به طور خلاصه به بررسی مبدلها و روابط کلی انتقال حرارت در آنها می پردازیم.
مبدل های گرمایی معمولاَ بر حسب آرایش جریان و نوع ساخت رده بندی می شوند . ساده ترین مبدل گرمایی مبدلی است كه در آن سیالات گـرم و سـرد در جهت های یكسان یا مخالف در یك ساختـار لوله ای هم مركز (tubular) حركت می كند .
در آرایش جریان همسو ( parallel-flow یا concurrent flow) در شكل زیر سیالات گرم و سرد از انتهای یكسان وارد می شوند ، در جهت یكسان جریان می یابند ، و از انتهای یكسان خارج می شوند .در آرایش جریان نا همسو (counter-flow) در شكل سیالات از دو سر متقابل وارد می شوند ، در جهت های مخالف جریان می یابند ، و از دو سر متقابل دیگر خارج می شوند.برای موازنه گرما خواهیم داشت.



T0.0 یا Th1 دمای سیال گرم ورودی
Th2 یا T0.0 دمای سیال گرم خروجی
Tc1 یا T0.0 دمای سیال سرد ورودی
Tc2 یا T0.0 دمای سیال سرد خروجی
سیالات ممكن است دارای جریان عرضی ( عمود بر هم ) نیز باشند این نوع جریان عموما در مبدل های گرمایی لوله ای پره دار بکار می رود.
یكی از انواع مهم مبدل های گرمایی دارای سطح تبادل گرمای بزرگی در حجم واحد است و به آن مبدل گرمایی فشرده می گویند این مبدل ها دارای صفحات یا لوله های پره دار ، با آرایش بسیار فشرده هستند و معمولاَ وقتی به كار می روند كه حداقل یكی از سیالات گاز ، و لذا دارای یك ضریب جابجایی كوچك باشد ، لوله ها ممكن است تخت یا دایره ای باشند . مبدلهای گرمایی با صفحات موازی ممكن است پره دار یا كنگره ای باشد و از آنها در حالت تك پاس یا چند پاس استفاده كرد مجراهای جریان در مبدل های گرمایی فشرده معمولاَ كوچك اند و جریان در آنها معمولاَ لایه ای است .اشکال دیگری از مبدهای حرارتی را در شکلها ملاحظه می کنید.
در شكل توزیع دمای سیال گرم و سرد در مبدل گرمایی با جریان همسو ( مبدل tubular ) نشان داده شده است . اختلاف دمای ابتدا بزرگ است اما با افزایش x سریعاَ كاهش می یابد و به طور مجانبی به صفر نزدیك می شود باید توجه داشت كه در چنین مبدلی دمای خروجی سیال سرد هیچ وقت از دمای خروجی گرم بیشتر نمی شود . در شكل اندیس های 1 و 2 دو سر متقابل را در مبدل نشان می دهد از این قرارداد برای تمام انواع مبدل های گرمایی استفاده می شود .
طبق تعریف
که در آن U ضریب انتقال حرارت کلی مبدل و A سطح تبادل حرارت در مبدل است.همچنین با كاربرد موازنه انرژی برای عناصر دیفرانسیلی از سیالات گرم و سرد شكل ΔTm را می توان تعیین كرد البته اثبات آن در اینجا بیان نمی شود . هر عنصر دارای طول dx و مساحت سطح انتقال گرمای dA است . برای موازنه های انرژی و تحلیل پیرو آن ، فرض های زیر را در نظر می گیریم :
1- مبدل گرمایی از اطراف خود عایق شده است ،و در این حالت تبادل گرما فقط بین سیالات گرم و سرد است .
2- رسانش محوری در امتداد لوله ها ناچیز است .
3- تغییرات انرژی پتانسیل و جنبشی ناچیز است .
4- گرماهای ویژه سیالات ثابت اند .
5- ضریب كلی انتقال گرما ثابت است .
البته گرماهای ویژه بر اثر تغییرات دما تغییر می كنند ، و ضریب كلی انتقال گرما بر اثر تغییرات خواص سیال و شرایط جریان ممكن است تغییر كند . ولی ، در بسیاری از كاربردها این تغییرات خواص قابل توجهی نیستند و می توان با مقادیر متوسط cpc ,، cph ,h و U كار كرد. برای بدسن آوردن U داریم.

= 
R = مقاومت گرمایی دیواره لوله ها
h = ضریب انتقال حرارت سیال ( سیال گرم و سیال سرد) که از روابط تئوری و تجربی بدست می آید. بسته به این که تغییر فاز داشته باشیم یا نداشته باشیم و هندسه انتقال حرارت . روابطی برای محاسبه آن در کتابهای انتقال حرارت موجود است.
Uexp=ضریب انتقال حرارت کلی برای مبدل با محاسبه تاثیر رسوبات
Upre=ضریب انتقال حرارت بر مبنای تمیز بودن(بدون رسوب) مبدل
Rf=مقاومت گرمایی لوله ها بر اثر رسوب
که معمولا از R ( مقاومت گرمایی لوله ها) صرف نظر میکنیم . در نهایت برای جریان همسو داریم.
ΔT1 = Th1 − Tc1
ΔT1 = Th2 − Tc2
توزیع دمای سیالات گرم و سرد در مبدل گرمایی با جریان ناهمسو در شكل زیر نشان داده شده اند . بر خلاف مبدل با جریان همسو ، در مبدل با جریان ناهمسو انتقال گرما بین قسمت های گرم دو سیال در یك سر ، و همچنین بین قسمت های سرد دو سیال در سر دیگر روی می دهد . به همین دلیل اختلاف دما ، در طول مبدل در هیچ جا به بزرگی ناحیه ورودی مبدل با جریان همسو نیست . توجه كنید كه دمای خروجی سیال سرد در اینجا می تواند بزرگ تر از دمای خروجی سیال گرم باشد . برای مبدل با جریان ناهمسو اختلاف دما در نقاط انتهایی به صورت زیر تعریف می شود :
ΔT1 = Th1 − Tc2
ΔT1 = Th2 − Tc1
باید دانست كه ، برای دماهای ورودی و خروجی یكسان ، اختلاف دمای میانگین لگاریتمی در جریان ناهمسو از اختلاف دمای میانگین لگاریتمی در جریان همسو بیشتر است .. لذا ، با فرض مقدار U یكسان ، مساحت سطح لازم برای ایجاد آهنگ انتقال گرمای معین q در جریان ناهمسو كمتر از مساحت لازم در جریان همسو است . همچنین در جریان ناهمسو Tc2 می تواند بیشتر Th2 از باشد ولی برای جریان همسو این طور نیست .
البته روشهای دیگری نیز برای تحلیل مبدل ها بکار می رود که در اینجا بیان نمیشود . از جمله روش NTU و روشهای تجربی .
نوع متداول دیگر مبدل گرمایی پوسته_ لوله ای است بر حسب تعداد پاس های پوسته و لوله ، این مبدل ها انواع مختلفی دارند و ساده ترین آنها كه دارای یك پاس پوسته و یك پاس لوله است در شكل نشان داده شده است . معمولاَ دیوارك هایی نصب می شوند تا با ایجاد تلاطم و آیجاد مؤلفه سرعت عرضی در جریان ضریب جابجایی سیال در سمت پوسته افزایش یابد . مبدل های گرمایی دیوارك دار معمولا با یك پاس پوسته و دو پاس لوله و دو پاس پوسته و چهار پاس لوله تولید می شوند.
در مبدل های حرارتی پوسته و لوله دارای بفل(صفحات هدایت كننده جریان) ، جریان سمت پوسته به صورت متقاطع با لوله ها در بین دو بفل مجاور جهت داده می شود و در حالیكه از فاصله ما بین دو بفل به فاصله بعدی منتقل می شود ، موازی با لوله ها ، جهت می یابد.
اهداف اصلی طراحی ، در این مبدل ها در نظر گرفتن انبساط گرمایی پوسته و لوله ها ، تمیز كردن آسان مجموعه ، و در صورت با اهمیت نبودن سایر جنبه ها ، كم هزینه ترین روش ساخت و تولید آنهاست.
در مبدل های پوسته و لوله با صفحه لوله های ثابت ، پوسته ، به صفحه لوله ، جوش شده است و هیچ گونه دسترسی به خارج از دسته لوله ، برای تمیزكاری وجود ندارد . این انتخاب كم هزینه و دارای انبساط گرمایی محدود است .
مبدل های پوسته و لوله با دسته لوله U شكل دارای كم هزینه ترین ساختار است ، زیرا فقط به یك صفحه لوله نیاز است. سطح داخلی لوله ها به دلیل خم U شكل تند، نمی توانند با وسایل مكانیكی تمیز شود. در این مبدل ها تعداد زوجی از گذرهای لوله به كار می رود ولی محدودیتی از نظر انبساط گرمایی وجود ندارد.
چندین طرح ایجاد شده اند كه به صفحه لوله امكان می دهند تا شناور باشد(یعنی بتواند با انبساط گرمایی ، حركت كند ). نوعی كلاسیك از طراحی سر شناور در شكل نشان داده شده است كه بیرون كشیدن دسته لوله ها را از پوسته با حداقل جداسازی قطعات، ممكن می سازد. به این نوع مبدل ها برای واحد هایی با تشكیل زیاد رسوب ، نیاز می باشد. هزینه این مبدل ها زیاد است.
آرایش های مختلف جریان در سمت پوسته و سمت لوله ، بسته به وظیفه گرمایی ( ظرفیت گرمایی) ، افت فشار ، سطح فشار ، تشكیل رسوب ، شیوه های ساخت و هزینه بری ، كنترل خوردگی و مسائل تمیز كاری ،استفاده می شوند. بفل ها در مبدل های پوسته و لوله برای افزایش ضریب انتقال گرما در سمت پوسته و برای نگه داشتن لوله ها استفاده می گردند.
مزایای مبدل های پوسته و لوله را می شود به شرح زیر نام برد :
1- در حجم كم ایجاد سطح بزرگی برای انتقال حرارت می كنند.
2- طراحی مكانیكی خوبی دارند.
3- روش ساخت تثبیت شده خوبی دارند.
4- قابلیت استفاده برای دامنه وسیعی از مواد را دارند.
5- به راحتی تمیز می شوند.
مبدل حرارتی صفحه ای اساسا" با توجه به سادگی نت و با توجه به نیازهای صنایع غذائی در دهه ۱۹۳۰ ابداع شدند و طراحی بهینه آن در دهه ۱۹۶۰ با تکامل موثرتر هندسه صفحات ، مونتاژ اجزا و مواد بهینه تر برای ساخت واشرهای مورد استفاده در این نوع مبدل ها کارآمدتر از گذشته مورد بازبینی قرار گرفت و موارد استفاده از آنها به تمامی صنایع راه پیدا کرد و توانسته است از رقیب خود (مبدل های لوله ای ) پیشی بگیرد . به دلیل تنوع بسیار زیاد محدوده های طراحی این نوع مبدل ها که در نوع صفحات و آرایش آنها قابل بررسی است عملا شرکت های سازنده آنها اطلاعات محرمانه طراحی را اعلام نمی کنند .
مبدل های صفحه ای واشردار تشکیل شده است از تعدادی صفحات نازک با سطح چین دار و یا موج دار که جریان سیال گرم و یا سرد را از هم جدا می کنند .صفحات دارای قطعاتی در گوشهها هستند و به نحوی چیدمان شده اند که دو سیال عامل بصورت یک در میان میان صفحات جریان دارند .طراحی و واشربندی بهینه این امکان را ایجاد می کند که مجموعه از صفحات در کنار یگدیگر تشکیل یک مبدل صفحه ای مناسب را بدهند . .مبدل های حرارتی صفحه ای معمولا "در جریان سیالتی با فشار پائین تر از ۲۵bar و دمای کمتر از ۲۵۰ درجه محدود می شوند .از آنجا که کانالهای جریان کاملا کوچک هستند جریان قوی گردابه ای و توربولانس موجب بزرگ بودن ضرایب انتقال حرارت و افت فشارها می گردد بعلاوه بزرگ بودن تنش برشی موضعی باعث کاهش تشکیل رسوب می شود . واشرها از نشتی سیال به بیرون مبدل جلوگیری می کنند و سیال ها را در صفحات به شکل مورد نظر هدایت می نمایند. شکل جریان عموما" به نحوی انتخاب می شوند که جریان سیالها خلاف جهت یکدیگر باشند .
صفحه ای حلزونی با پیچاندن دو صفحه بلند موازی به شکل یک حلزونی و با استفاده از مندرل و جوش دادن لبه های صفحات مجاور به صورتی که یک کانال را تشکیل دهند ، شکل داده می شود . در هر یک از دو مسیر حلزونی یک جریان ثانویهایجاد می شود که تنتقال حرارت را افزایش و تشکیل رسوب را کاهش میدهد این نوع مبدل های حرارتی بسیارفشرده هستند و طبعا گرن قیمت تمام می شوند .سطح انتقال حرارت برای این مبدل ها درمحدوده ۰٫۵ تا m۲۵۰۰ و فشارکارکرد تا ۱۵ بار و دمای ۵۰۰ سانتیگراد محدوده می شود . این نوع مبدل بیشتر در کاربرد سیال لجن آلود ، مایعات لزج و مایعاتی با ذرات جامد معلق شامل ذرات بزرگ و جریان دو فازی مایع – جامد استفاده می شود . چون این مبدل ها توانایی زیادی در خود تمیز کنی و کم کردن رسوب گیری دارد .
طیف گسترده ای از مواد در ساخت مبدل های حرارتی استفاده میگردد. این مواد ممکن است فلزی یا غیر فلزی ( مانند گرافیت ، شیشه ، سرامیک و پلاستیک) باشند. به طور ساده ، فاکتورهای زیر را میتوان در مورد انتخاب مواد برای مبدل های حرارتی و لوله ها مطرح کرد :
- سازگاری ماده با سیالهای فرآیند و سایر مواد تشکیل دهنده مبدل ( مانند خوردگی و واکنش با موادی مانند هیدروژن )
- سهولت تولید و ساخت با استفاده از روشهای استاندارد تولید مانند ماشینکاری ، ریختهگری، نورد و... و روش های جوشکاری
- تحمل شرایط عملیاتی مانند دما و فشار (مواردی مانند استحکام، استحکام خستگی، شکست ترد، سختی، خزش، مقاومت در برابر دما، و ...)
- مسایل مربوط به قیمت و ایمنی از جمله قیمت ساخت، ایمنی و خسارات ناشی از شکست ، هزینه های نگه داری و سرویس
- در دسترس بودن ماده از لحاظ منابع ،
- و مسایل مربوط به اندازه تاسیسات ،و مدت زمان کارآیی و نگه داری و سرویس
- و ...
مواد به طور معمول بر اساس تجربیات پیشین ، تست های خوردگی ، نوشته ها و هندبوک ها و پیشنهاد تولید کنندگان مواد انتخاب می گردند. میزان موفقیت در انتخاب مواد و پروسه ساخت ، در رفتار تاسیسات در عمل ، منعکس میگردد . برای دستیابی به ایمنی و اطمینان کافی ، و کارکرد دایمی و مزایای اقتصادی ، بهتر است انتخاب مواد را بصورت مرحله به مرحله انجام داده و از مرحله طراحی شروع کنیم. و سپس به ترتیب به سراغ ساخت و تولید ، نصب و نگهداری برویم. در عمل یک بار ، تاسیسات برای یک بازده معین باید چک گردد. مواد متداول در طراحی مبدل های حرارتی :
1-چدن 2- فولاد کربن دار 3- آلیاژهای فولاد
4- فولاد ضد زنگ 5- آلومینیم و آلیاژهای آن 6- مس و آلیاژهای آن
7- نیکل 8- تیتانیوم 9- زیرکونیم
10- تانتالیوم 11-گرافیت 12- شیشه
13- تفلون 14-سرامیک
سوب زدائی در مبدلهای حرارتی یكی از پرهزینه ترین مسائل در تعمیر و نگهداری مبدلهاست كه باعث اتلاف سرمایه و همچنین زمان می شود . بطور مثال هزینه های ناشی از ایجاد رسوب در صنایع كشور آمریكا سالانه به ٥ میلیارد دلار می رسد كه هزینه هنگفتی را بر صنایع تحمیل می كند. ایجاد رسوب بر روی سطوح انتقال حرارت باعث كاهش نرخ انتقال حرارت و همچنین افزایش افت فشار می گردد و لذا رسوب زدائی امری اجتناب ناپذیراست كه باعث اتلاف زمان تولید و ایجاد هزینه فراوانی می گردد.
اصول کلی محاسبه برای مبدلها همان اصول بیان شده در قبل است . یعنی یافتن اختلاف دمای لگاریتمی و ضریب کلی انتقال حرارت با استفاده از ابعاد و شرایط کاری مبدل و سیالهای مورد استفاده و در نهایت انتخاب نوع و آرایش مبدل ها . در مورد انواع مبدلها روابط خوبی برای محاسبات موجود است که می توان با مراجعه به کتاب ها و اطلاعات کارخانه سازنده به آنهادسترسی پیدا کرد.
از انواع دیگر مبدل ها می توان به مبدل های هوا هوا - مبدل های بلوکی - مبدلهای پره ای اشاره کرد. در لینک زیر کتابس موجود است که محاسبات برخی مبدلها در آن آورده شده است.
کتابی در مورد مبدلها
نمونه مسئله
ضریب کلی انتقال گرما
1)در یک دیگ بخار از نوع آتش در لوله ،با جریان محصولات گرم احتراق در لوله های جدار نازک، آبی که روی لوله ها جریان دارد جوش می آید.در زمان نصب،ضریب کلی انتقال گرما 400w/m2.k است.پس از یک سال کار سطوح داخلی و خارجی به ترتیب با ضریب گرفتگی0.0015m2.k/w و0.0005m2.k/w رسوب گرفته اند.آیا وقت تمیز گردن سطوح لوله های دیگ بخار فرا رسیده است؟
2)از لوله ی فولادی k=50w/m.k با قطر داخلی 20mm و قطر خارجی 26mm ، برای انتقال گرما از گازهای گرمی که روی لوله جریان دارد(hh =200w/m2.k)به آب سردی که در لوله جریان دارد(hc=8000w/m2.k)استفاده شده است.ضریب کلی انتقال گرما در سمت سرد ،uc ،چقدر است؟برای تقویت انتقال گرما ،16 پره یمستقیم با مقطع مستطیلی در امتداد سطح خارجی لوله به طور طولی نصب می شود.پره ها در پیرامون لوله به فواصل مساوی قرار گرفته اند.هر پره دارای ضخامت 2mm و طول 15mm است . ضریب کلی انتقال گرمای متناظر ،uc ،چقدر است ؟
3)آب با آهنگ 45500kg/h در مبدل گرمایی ، که دو پاس پوسته وهشت پاس لوله دارد ومساحت سطح کل آن 925m2 است،از 80 درجه ی سانتی گراد تا 150 درجه ی سانتی گراد گرم می شود.خواص ترمو فیزیکی گاز های گرم تقریبا مانند خواص هوایی است که با 35 در جه سانتی گراد وارد و با 175 درجه سانتی گراد خارج می شود. ضریب کلی انتقال گرما را بیابید.
4)گرمکن آب تغذیه ی دیگ بخار از نوع مبدل گرمایی پوسته-لوله ای است ،یک پاس پوسته ودو پاس لوله دارد.مبدل دارای 100 لوله ی جدار نازک ، هر کدام به قطر 20mm و به طو ل 2m (برای هر پاس ) ، است در کارکرد عادی آب با آهنگ 10kg/s با دمای 290k وارد و با چگالش بخار آب اشباع در 1atm روی سطح خارجی لو له ها گرم می شود ،ضریب جابجایی چگالش بخار آب اشباع 10000w/m2.k است.دمای خروجی آب را بیابید.
در شکل زیر اجزای تشکیل دهنده بوستر پمپ نشان داده شده است
با افزایش روز افزون جمعیت و همچنین كاهش منابع انرژی، مصرف بهینه انرژی امری بدیهی می باشد. در این راستا نقش سیستم های گرمایشی بهینه ساختمان ها و مجتمع های مسكونی در كنترل و بهینه سازی مصرف انرژی مهم و قابل تامل می باشد. سیستم حرارتی گرمایش از كف كه انتقال حرارت به صورت تشعشعی (تابشی) سهم زیادی در فرآیند گرمایشی آن دارد، در مقایسه با سایر سیستمهای حرارتی نه تنها در صرفه جویی و بهینه سازی مصرف انرژی بلكه در مقوله رفاه و آسایش ساكنان ساختمان ها دارای نقاط قوت بسیاری می باشد.

در سالهای اخیر ، سیستم گرمایشی از كف در كشورهای اروپائی و آمریكا بسیار متداول شده است و دلیل این گسترش روزافزون بهینه بودن مصرف انرژی ، توزیع یكسان گرما در تمامی سطح و فضا و دوری از مشكلات موجود در سایر روش ها ، به عنوان مثال سیاه شدن دیوارها ، گرفتگی و پوسیدگی لوله ها و… می باشد. استفاده از روش گرمایش از كف جهت گرمایش محل سكونت از دیرباز به طرق مختلف انجام می گرفته است. بطوریكه رومی ها زیر كف را كانال كشی كرده و هوای گرم را از آن عبور می دادند و كره ای ها دود حاصل از سوخت را قبل از اینكه از دودكش عبور كند از زیر كف انتقال می دادند. در سال 1940 نیز فردی بنام سام لویت برای این منظور لوله های آب گرم را در زیر كف قرار داد.

دركشور ایران نیز درمناطق كوهستانی و سردسیر ازجمله آذربایجان این روش مورد استفاده قرار می گرفته، كه بیشترین مورد استفاده آن درحمام ها بود. به طور كلی سه نوع روش گرمایش از كف موجود است:
1-گرمایش با هوای گرم
2-گرمایش با جریان الكتریسیته
3-گرمایش با آب گرم
به دلیل اینكه هوا نمی تواند گرمای زیادی را درخود نگاه دارد روش هوای گرم در موارد مسكونی چندان به صرفه نیست و روش الكتریكی نیز فقط زمانی مقرون به صرفه است كه قیمت انرژی الكتریكی كم باشد. درمقایسه با دو روش ذكر شده، سیستم گرمایش با آب گرم ( هیدرولیك) مقرون به صرفه تر و خوشایندتر می باشد. بدین خاطر سالهای متوالی در سراسر دنیا مورد استفاده قرار گرفته است.

روش گرمایش از كف به عنوان راحت ترین، سالم ترین و طبیعی ترین روش برای گرمایش شناخته شده است. همانطور كه افراد دریك روز سرد زمستانی توسط تشعشع خورشید احساس گرما می نمایند دراین روش نیز گرما را بوسیله انتقال حرارت تشعشعی (تابشی) از كف دریافت می كنند و یقیناً احساس آسایش بیشتری خواهند نمود. در این سیستم گرمایشی معمولاً دمای آب گرم موجود در لوله های كف خواب بین 30 تا60 درجه سانتی گراد می باشد كه درمقایسه با سایر روشهای موجود، كه دمای آب بین 54 تا 71 درجه سانتی گراد است، 20 تا40 درصد در مصرف انرژی صرفه جوئی می شود. در ساختمان هائی كه دارای سقف بلند می باشند استفاده از سیستم گرمایش از كف باعث كاهش مصرف انرژی و صرفه جوئی در مصرف سوخت می شود، به این خاطر كه در سایر روشها (مانند رادیاتور و بخاری) هوای گرم در اثر كاهش چگالی سبك شده و به سمت سقف می رود و اولین جائی را كه گرم می كند سقف می باشد (این موضوع به طور واضح درسمت چپ شكل زیر مشخص می باشد).
به علت بالا بودن دمای هوا در كنار سقف میزان انتقال حرارت آن به سقف از هرجای دیگر بیشتر است و این عامل باعث اتلاف مقدار زیادی انرژی می شود. در روش گرمایش از كف ابتدا قسمت پائین كه مورد نیاز ساكنین است گرم می شود و هوا با دمای كمتری به سقف می رسد، كه این یكی از مزایای اصلی این سیستم می باشد. یكی دیگر از مزایای استفاده از روش گرمایش از كف كه امروزه بسیار مورد توجه واقع می شود آسایش و راحتی افراد می باشد، به طوریكه آسایش و راحتی فرد در محل سكونتش بدون اینكه از هر بابت دارای محدودیت باشد فراهم می شود. در نظر بگیرید كه بدن شما در یك اتاق بگونه ای گرم شود كه شما در هنگام استراحت هیچگونه هوای گرمی را استنشاق نكنید وتنفس شما بسیار ملایم صورت گیرد، این بهترین روش گرم كردن در یك آپارتمان و یا یك منطقه صنعتی است. همه اعضای بدن شما بخصوص پا كه بیشترین فاصله را با قلب دارد همیشه گرم خواهد ماند و این برای انسان بسیار مطلوب خواهد بود.
همانگونه كه قبلاً اشاره شد در گرمایش بوسیله رادیاتور یا بخاری دمای قسمت پائین اتاق سردتر از بالای آن می باشد كه این حالت برای كودكان كه دارای اندام كوچكی هستند ناخوشایند است، بطوریكه افزایش البسه آنها برای جلوگیری ازبیماری، آزادی كودكانه آنها را محدود می كند. سیستم گرمایش از كف برخلاف رادیاتور كه هوای محل سكونت را به دلیل گرمای بیش ازحد خشك می كند، رطوبت را درحد متعادل نگه می دارد. همانطور كه می دانید بیشتر افراد از كثیف شدن دیوارها و محیط زندگی در اثر استفاده ازمنابع گرمایی همچون بخاری و رادیاتور احساس نارضایتی می كنند. از آنجا كه درسیستم گرمایش از كف جریان هوا به آرامی از پایین به بالا می باشد بنابراین دیوار ها پاكیزه می مانند. همین امر در مورد افرادی كه دارای آلرژی (حساسیت) هستند بسیار مورد اهمیت است زیرا كه محیط زندگی عاری ازهرگونه محرك خواهد شد. استفاده از این سیستم در مكانهایی همچون آشپزخانه و حمام كه كف آنها معمولاً خیس و مرطوب است مناسب بوده و باعث خشك شدن كف می شود. مسئله مهم دیگر اینكه در این روش رطوبت زمین كه دربعضی ازمنازل منجر به بروز بیماریهای مفصلی می شود از بین رفته و باعث كاهش درد بیماران مبتلا به ناراحتی هایی از قبیل رماتیسم خواهد شد. همچنین از رطوبت دیوارها و كپك زدن آن كه شكل خوشایندی ندارد جلوگیری می شود و دیگر اینكه در این سیستم جایی برای رشد و تكثیر حشرات موزی وجود ندارد. یكی دیگر از فواید سیستم گرمایش از كف این است كه دیگر فضای منزل یا محل كار توسط دستگاههای رادیاتور و بخاری اشغال نمی شود و به همین منظور آزادی بیشتری در تغییر دكوراسیون محل زندگی خواهید داشت.

شاید به نظر آید كه به هنگام نصب سیستم كف خواب دیگر نمی توانید پوشش مورد علاقه تان را برای كف انتخاب كنید! ولی این طور نیست. مطمئن باشید كه شما می توانید برای پوشش كف منزل خود از هر نوع مصالحی ازجمله سنگ، سرامیك، كاشی پاركت چوب و فرش نیز استفاده كنید بدون اینكه تأثیری درگرمای مطلوب محیط شما بگذارد. یكی دیگر از مزایای استفاده از سیستم گرمایش از كف در روشهای ذوب برف می باشد بطوریكه از این روش برای ذوب یخ یا برف موجود در پیاده روها، لنگرگاههای بارگیری، جاده ها، ورودی ساختمانها و بیمارستانها، باند فرود هواپیما و زمینهای ورزشی از جمله زمین فوتبال وغیره كه دسترسی آسان و سریع به محل الزامی است می توان استفاده كرد. بطوریكه این روش علاوه بركاهش هزینه های برف روبی و نمك پاشی، در حفظ ساختار موارد گفته شده بسیار موثر خواهد بود.
![]()
اجزای تشکیل دهنده :
یک فن کویل از اجزای زیر تشکیل شده است:
1-فن
2-کویلهای گرمایش و سرمایش
3-فیلتر هوای قابل تعویض یا قابل شستشو
4-شیر فلکه
5-شیرهواگیری
در فن کویل ها درجه حرارت توسط ترموستات و مقدار رطوبت توسط هیومیدستات و مقدار هوا توسط فن و مقدار هوای تازه به روشهای متداول كنترل میشود.
انواع :
فنكویلها عموما به صورتهای زیر ساخته میشوند:
1-فن كویلهای زمینی
ظرفیت این فن کویل ها 200 الی 1000 فوت مکعب در دقیقه بوده و هوا را بصورت بالا زن یا روبرو زن منتشر می سازند.
2-فن كویلهای سقفی
ظرفیت این فن کویل ها هم معمولا بین 200 الی 1000 فوت مکعب در دقیقه می باشد.این فنكویلها به دوصورت کابینت دار و بدون کابینت می باشند.
3-فنكویلهای كانالی
در ظرفیتهای 600 الی 2000 فوت مکعب در دقیقه ساخته میشوند و به سه طرح زیر می باشد:
1-كانالی سقفی توكار
2-كانالی سقفی روكار
3-كانالی دیواری روكار ایستاده
نحوه کارکرد :
فن کویلها معمولا به دو صورت مورد استفاده قرار می گیرند.در حالت اول فن کویل فقط حرارت و برودت مورد نیاز را تامین میکند و هوای تازه توسط هوارسان مرکزی و بوسیله کانال های توزیع هوا در سطح محل منتشر می گردد تا تهویه مناسب در محل مورد نظرانجام گیرد.در این حالت میزان بار سرمایی وگرمایی توسط ترموستات بکار رفته در فن کویل و با خاموش و روشن شدن فن تنظیم می گردد.در حالت دوم علاوه بر تامین حرارت و برودت مورد نیاز ، وظیفه تامین هوای تازه را نیز بعهده دارد. بدین صورت که فن دستگاه، هوای تازه را از طریق دریچه تعبیه شده در پشت فن کویل گرفته و در محل پخش می کند.از محاسن این روش می توان به کاهش هزینه های مربوط به سیستم هوارسان

واحد فن كويل (fancoils)
مرکزی و متعلقات مربوطه اشاره نمود و عدم فیلتراسیون هوای تازه از معایب این روش می باشد
سیستم های سرمایش، سیستم های گرمایش،
موتورخانه (Boiler Room)











با توجه به پیچیدگی و گستردگی سیستم های تهویه مطبوع مرسوم در دنیا ، نیاز به شناخت این سیستم ها برای مهندسان تهویه مطبوع از اهمیت ویژه ای برخوردار است ، به همین منظور فایل power point معرفی سیستم های تهویه مطبوع را كه بیشتر بر محور سیستم های بكار رفته در نرم افزار كریر (hap) استوار است را در این بخش قرار دادیم تا مورد استفاده مهندسین عزیز قرار بگیرد. انواع سیستم های معرفی شده در این بخش عبارتند از :
سیستم های گرمایش
با استفاده از این نرم افزار می توانید آنالیز کاملی از سیستم گرمایش از کف پروژه خود بدست آورید کافی است پس از محاسبه دمای طرح داخل و دمای آب رفت در گرمایش (70 درجه سانتی گراد) و W / M2 و سپس وارد کردن این مقادیر به نرم افزار کلیه نتایج ، از جمله توان گرمایی کل ، دبی آب برای هر یک از فضاها ، دبی آب در کلکتور رفت ، دبی آب در کلکتور برگشت و... را بدست آورید .
